Turkse staalgigant Tosyali krijgt lening voor bouw van 261 MW eigen zonnepark, een iconisch voorbeeld van industriële decarbonisatie.

Zelfconsumptie-PV in de wereldwijde golf van industriële decarbonisatie

Met de voortgang van de wereldwijde klimaatneutraliteitsdoelstellingen staan energie-intensieve industrieën onder ongekende druk om emissies te verminderen. De staalindustrie, als koolstofintensieve sector, heeft een aanzienlijk aandeel van elektriciteitskosten in de productiekosten. In deze context geniet het model van zelfconsumptie-PV (self-consumption PV) de voorkeur omdat het direct de elektriciteitskosten verlaagt, de koolstofvoetafdruk vermindert en de energieautonomie vergroot. De recente stap van de Turkse staalfabrikant Tosyali is een typisch voorbeeld van deze trend.

Sectorachtergrond: Turkse energietransitie en industriële elektriciteitsvraag

Turkije is een van de snelst groeiende opkomende markten voor hernieuwbare energie. Volgens gegevens van het Internationaal Agentschap voor Hernieuwbare Energie (IRENA) bedroeg de cumulatieve geïnstalleerde PV-capaciteit in Turkije eind 2025 meer dan 20 GW, waarvan gedistribueerde PV een aanzienlijk aandeel inneemt. De elektriciteitsvraag van het land groeit echter nog steeds met 3%-5% per jaar, en het industrieel elektriciteitsverbruik bedraagt ongeveer 30% van de totale elektriciteitsvraag. De staalindustrie is een van de grootste industriële elektriciteitsverbruikers, waarbij elektriciteitskosten 15%-20% van de totale productiekosten kunnen uitmaken.

Om de energiekosten te verlagen en handelsbarrières zoals het EU Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) het hoofd te bieden, versnelt de Turkse industrie de overstap naar schone energie. Het zelfconsumptie-PV-model wordt de voorkeursoptie omdat het geen netaansluitingsvergunning vereist (of slechts een vereenvoudigd aansluitproces) en direct de elektriciteitskosten verlaagt. De overheid biedt ook steun via het Renewable Energy Resource Zone (YEKA)-programma en nettometeringsbeleid. Hoewel het beleid vaak wordt aangepast, hebben bedrijfsprojecten voor eigen gebruik doorgaans een stabieler rendementsperspectief.

Huidige ontwikkelingen: Tosyali's 261 MW zelfconsumptie-PV-project

Volgens Renewables Now van 13 juli 2026 heeft de Turkse staalfabrikant Tosyali een lening verkregen voor de bouw van een 261 MW zelfconsumptie-PV-installatie. De centrale zal volledig worden gebruikt om te voorzien in de elektriciteitsbehoefte van zijn staalproductiefaciliteiten, en naar verwachting jaarlijks ongeveer 400 miljoen kWh aan schone elektriciteit opwekken, wat overeenkomt met een emissiereductie van honderdduizenden tonnen CO₂. De financieringsdetails van het project zijn nog niet volledig bekendgemaakt, maar dergelijke leningen worden doorgaans verstrekt door internationale financiële instellingen of lokale banken en kunnen groene kredietvoorwaarden omvatten.

Tosyali is een van de grootste staalproducenten van Turkije, met een productassortiment dat voornamelijk uit platte en lange producten bestaat, en exportmarkten omvatten Europa en het Midden-Oosten. Dit PV-project maakt deel uit van het groene transitieplan dat het bedrijf in 2023 aankondigde, dat ook technologische routes omvat zoals waterstof-gebaseerd direct gereduceerd ijzer (DRI) en koolstofafvang. Met een omvang van 261 MW is het een van de grootste industriële zelfconsumptie-PV-projecten in Turkije en het Midden-Oosten, aanzienlijk groter dan typische bedrijfsprojecten van 10-50 MW.

In de afgelopen jaren heeft de Turkse PV-markt een snelle groei doorgemaakt. In 2025 werd ongeveer 5 GW aan nieuwe capaciteit toegevoegd, waarvan gedistribueerde projecten meer dan 40% uitmaakten. Grote industriële zelfconsumptieprojecten zoals dat van Tosyali zullen naar verwachting meer energie-intensieve bedrijven in de staal-, cement- en chemische sector aanmoedigen om te volgen.## Impact op het energiesysteem: van netontlasting tot koolstofreductie

Deze grootschalige industriële eigenverbruik-zonne-energie heeft meerdere effecten op het energiesysteem:

1. Vermindering van de druk op het elektriciteitsnet: Staalbedrijven zijn doorgaans hoogbelaste gebruikers die 24 uur per dag continu draaien. Eigenverbruik-zonne-energie kan een deel van de inkoop van netstroom direct vervangen, met name tijdens zonnige perioden, wat de piekbelasting op het elektriciteitsnet rond het middaguur aanzienlijk kan verminderen. Volgens gegevens van de Turkse nationale elektriciteitstransportmaatschappij (TEİAŞ) overlappen de pieken van zonne-energieopwekking in de zomermiddag met de pieken van airconditioninggebruik, wat enorme druk legt op de netbeheer. Het eigenverbruikmodel van het Tosyali-project kan de afhankelijkheid van het net verminderen en helpt vraag en aanbod in evenwicht te brengen.

2. Verlaging van de elektriciteitskosten voor de industrie: De industriële elektriciteitstarieven in Turkije bedragen ongeveer 0,08-0,12 USD/kWh en worden beïnvloed door schommelingen in de aardgasprijs. De genivelleerde elektriciteitskosten (LCOE) van eigenverbruik-zonne-energie zijn gedaald tot 0,03-0,04 USD/kWh. Zelfs met inbegrip van energieopslag blijft het economisch haalbaar. Het project zal naar verwachting binnen 7-9 jaar de kosten terugverdienen en daarna 25 jaar lang goedkope stroom leveren.

3. Synergie-effect van koolstofreductie: Turkije streeft naar netto-nuluitstoot in 2053, en de staalindustrie moet vóór 2030 20%-30% reduceren. Het Tosyali-project kan jaarlijks ongeveer 200.000 ton CO₂-uitstoot vermijden (geschat op basis van een netemissiefactor van 0,5 ton/MWh in Turkije), wat helpt om de CBAM-kosten voor de export van producten naar de EU te verlagen.

4. Bevordering van de lokale toeleveringsketen: De voor het project benodigde zonnepanelen, omvormers en montagesystemen kunnen gedeeltelijk lokaal worden ingekocht. Turkije heeft een productiecapaciteit van ongeveer 10 GW aan zonnepanelen, maar deze is grotendeels exportgericht. Grote projecten kunnen de lokale productievraag stimuleren en technologische vernieuwing bevorderen.

Uitdagingen: financiering, grond en netbeperkingen

Ondanks de veelbelovende vooruitzichten, staan vergelijkbare grootschalige eigenverbruik-zonne-energieprojecten nog voor vele uitdagingen:

• Complexe financieringsstructuur: Eigenverbruik-zonne-energieprojecten hebben geen vaste feed-in-tarieven, maar zijn volledig afhankelijk van besparingen op elektriciteitskosten. Banken eisen bij het verstrekken van leningen strikte stroomafnameovereenkomsten (PPA) of garanties. Tosyali, als bedrijf met een hoge kredietwaardigheid, kan gunstige leningen krijgen, maar kleine en middelgrote ondernemingen kunnen dit moeilijk navolgen.

• Beperkingen qua grond en netaansluiting: Een zonnepark van 261 MW heeft ongeveer 400-500 acre grond nodig. Staalbedrijven bevinden zich doorgaans in industriegebieden, waar grond schaars kan zijn. Bovendien moeten grootschalige eigenverbruikprojecten nog steeds een reservecapaciteitscontract met het net afsluiten en bepaalde vergoedingen betalen, wat de economische haalbaarheid deels ondermijnt.

• Opbrengstschommelingen en behoefte aan energieopslag: Staalproductie vereist een stabiele stroomvoorziening, terwijl zonne-energie intermitterend is. Om de elektriciteitsvraag 's nachts en op bewolkte dagen te dekken, kan het project batterij-energieopslag nodig hebben. Of Tosyali opslagplannen heeft, is nog niet bekendgemaakt, maar dit gebrek kan de feitelijke substitutiegraad van het project beïnvloeden.- Beleidsonzekerheid: Turkije heeft meerdere malen de feed-in-tarieven en netmeteringsregels voor hernieuwbare energie aangepast, waarbij het eigenverbruiksmodel werd gestimuleerd maar de teruglevering van overtollige stroom werd beperkt. In 2025 stelde de overheid een 'eigenverbruiksbelasting' voor op projecten boven een bepaalde omvang, hoewel deze nog niet is ingevoerd, blijft het beleidsrisico bestaan.

Toekomstperspectief：Industrieel eigenverbruik van zonne-energie plus opslag wordt de nieuwe normaal

Vooruitkijkend naar de komende 5-20 jaar zal het industriële eigenverbruik van zonne-energie en het 'geïntegreerde zonne-opslag'-model wereldwijd worden toegepast in energie-intensieve industrieën.

• Technologische drijfveren: De efficiëntie van zonnepanelen is gestegen tot boven de 24% en de prijs van lithium-ionbatterijen is in 2025 gedaald tot onder de 100 USD per kWh, waardoor 24-uurs levering van hernieuwbare energie mogelijk wordt. Als projecten zoals die van Tosyali worden uitgerust met 4 uur opslag, kan een eigen opwekkingspercentage van meer dan 70% worden bereikt.

• Beleidssturing: De CBAM van de EU zal de industrie in niet-EU-landen aanzetten tot versnelde decarbonisatie. De Turkse regering werkt ook aan een nieuw nationaal energieplan met als doel een zonnecapaciteit van 45 GW in 2035, waarvan bedrijfseigen projecten 10-15 GW kunnen bijdragen.

• Concurrentielandschap: Naast Tosyali hebben ook andere Turkse staalbedrijven zoals Erdemir en Çolakoğlu soortgelijke plannen aangekondigd, terwijl de cement-, textiel- en auto-industrie volgen. Naar verwachting zal het Turkse industriële eigenverbruik van zonne-energie in 2030 meer dan 5 GW bedragen.

• Wereldwijde betekenis: In ontwikkelingslanden is het aandeel van industrieel elektriciteitsverbruik hoog en zijn de elektriciteitsnetten zwak. Het model van eigenverbruik van zonne-energie plus opslag kan investeringen in netwerkupgrades omzeilen en direct een lage-koolstofontginning tegen lage kosten realiseren. Instellingen zoals de Wereldbank en de International Finance Corporation (IFC) verhogen hun financieringsondersteuning voor dergelijke projecten.

Het project van Tosyali van 261 MW is niet alleen een strategische beslissing op bedrijfsniveau, maar ook een symbool van de wereldwijde energietransitie van nutsbedrijfgestuurd naar door commerciële en industriële gebruikers gedomineerd. Naarmate financieringsmodellen volwassener worden en de technologie vooruitgaat, kan industrieel eigenverbruik van zonne-energie een belangrijke motor worden voor de groei van hernieuwbare energie in de komende tien jaar.

Conclusie

De verkrijging van de lening door de Turkse staalfabrikant Tosyali markeert een mijlpaal in de diepgaande betrokkenheid van industriële gebruikers bij de energietransitie. Dit project laat zien hoe het eigenverbruik van zonne-energie de koolstofuitstoot en energiekosten kan verlagen, en biedt tegelijkertijd een repliceerbare oplossing voor energie-intensieve industrieën. Ondanks de uitdagingen op het gebied van financiering en elektriciteitsnetten is de langetermijntrend duidelijk: industriële decarbonisatie zal steeds meer afhankelijk zijn van eigen investeringen in hernieuwbare energie.